Pulsoksymetria w RM

W czym rzecz?

Pulsoksymetr obok ciśnieniomierza i stetoskopu to chyba najczęstsze narzędzie diagnostyczne używane w praktyce ZRM przez ratownika medycznego lub pielęgniarza.

Za pomocą tego prostego urządzenia można zmierzyć utlenowanie krwi i tętno na obwodzie.

W jakim celu?

Pomiar SpO2 jest bardzo przystępnym i co najważniejsze nieinwazyjnym sposobem pomiaru parametrów oddechowych pacjenta, które wykraczają poza możliwości zmysłów badającego.

Pulsoksymetria to pomiar utlenowania krwi (wysycenie hemoglobiny tlenem) oraz tętna (tu dodatkowa korzyść – informacja o obecności tętna na obwodzie). Techniczna strona badania polega na analizie różnić absorbcji światła czerwonego i podczerwonego przez oksyhemoglobinę i dezoksyhemoglobinę.

„Saturacja spada!”

Saturacja krwi (SaO2) to stosunek utlenowanej hemoglobiny do całej hemoglobiny we krwi. W rzeczywistości mierzymy saturację częściową (SpO2), czyli stosunek sumy hemoglobiny utlenowanej, methemoglobiny i karboksyhemoglobiny do całej hemoglobiny zawartej we krwi.

Jak wykonać badanie?

Czujnik zakładamy zazwyczaj na palec (ważne, aby nie było lakieru na paznokciach – fałszywy wynik!), czasem na płatek ucha lub nos.

Przyczynami błędnego pomiaru może być ruch pacjenta, niska perfuzja obwodowa (BP <80-60/40-20), hipotermia, niskie wartości Hb (<6 g/dl), zatrucie tlenkiem węgla, o czym należy o tym pamiętać.

Prawidłowe wartości

SpO2 w granicach 92-98% można uważać zazwyczaj za prawidłową, gdy pacjent oddycha powietrzem atmosferycznym (FiO2=0,21). Wynik poniżej 92% świadczy o niewydolności oddechowej i odpowiada ciśnieniu parcjalnemu tlenu (pO2) <60 mmHg. Podczas tlenoterapii pacjent powinien prezentować się SpO2 w granicach 99-100%.

Wartości SpO2 w gazometrii prezentują się mniej więcej w ten sposób:

  • SpO2 100% = pO2 90 mmHg
  • SpO2 92% = pO2 60 mmHg
  • SpO2 60% = pO2 30 mmHg
  • SpO2 50% = pO2 27 mmHg

Zazwyczaj?

Tak, ponieważ w wielu sytuacjach pomiar SpO2 może być fałszywy, dlatego należy interpretować wynik zwracając uwagę na stan kliniczny pacjenta.

Prawidłowa SpO2 może nie być dowodem wystarczającej wentylacji płuc. Chory otrzymując tlen do oddychania może prezentować „dobrą” saturację przy pogłębiającej się depresji oddechowej lub krytycznej obturacji dróg oddechowych. Podobnie przy zatruciu CO wynik SpO2 może oscylować nawet około 100% (skóra pacjenta przybiera kolor malinowy) przy krytycznej niewydolności oddechowej pacjenta! Przyczyną jest dużo większe powinowactwo tlenku węgla do hemoglobiny niż tlenu.

Więcej o możliwościach pulsoksymetrów można przeczytać w artykule: Indeks perfuzji (PI) – możliwości nowoczesnej pulsoksymetrii.

Warto zapamiętać!

  • Prawidłowy wynik SpO2 – 92-98%
  • Podczas podaży O2 – do 100%
  • Zatrucie CO – nie ufaj pomiarowi SpO2
  • Granica błędu SpO2 wynosi 2-3%
  • W pomiarze SpO2 nie stwierdzisz hiperoksygenacji
Reklamy

9 thoughts on “Pulsoksymetria w RM

  1. Saturacja 100% nie jest możliwa – jest to błąd niektórych pulsoksymetrów. Takiego poziomu wysycenia nie da się osiągnąć ponieważ istnieje fizjologiczny przeciek płucny 1-3% czyli krew nie biorąca udziału w wymianie gazowej. Głupota jest pisac ze SaO2 może wynosi 100% bo sama byłam świadkiem jak to turboratownicy przed dojazdem na SOR u pacjentów z saturacją 98 % podkręcają tlen na maxa bo chcą otrzymać saturację 100% bo „gdzieś” tak czytali.

    Warto wspomnieć, że przyczynami błędnego pomiaru może być także podawanie amin presyjnych, oraz u palaczy można otrzymać wynik fałszywie dodatni (mechanizm podobny jak przy zatruciu CO).

    Jeśli chodzi o lakiery do paznokci to też nie wprowadzajmy w błąd…nie wszystkie lakiery fałszują – w zależności od absorpcji światła przez barwnik :zielony, niebieski i czarny -zaniża wynik, czerwony i purpurowy nie mają wpływu na wynik.

    Polubione przez 1 osoba

    1. 1. Swoją odpowiedź zaczynam od wskazówki, że blog nie jest i nie będzie książką do patofizjologii, a zbiorem wiedzy w pigułce, która zachęci do dalszego zgłębiania wiedzy, szczególnie tych, którzy przyswajają jedynie krótkie formy. Taka jest idea – stąd też o wszystkim napisać się nie da.

      2. SpO2=100% (która wyświetla się na pulsoksymetrze) to często błąd, owszem (dlatego pisałem o granicy błędu 2-3%), ale nie zawsze. Przy FiO2=1,0 – jest możliwa. Te 1-3%, które wpływają na saturację to raczej nie sprawa samego przecieku płucnego, ale nośnika, czyli Hb.PaO2 = 90-100 mmHg jest w zasadzie granicą, która wpływa na utlenowanie hemoglobiny. Powyżej tej granicy w zasadzie wzrost ciśnienia parcjalnego tlenu nie wpływa na SpO2. Ponadto wysycenie 100% hemoglobiny w praktyce nie może zostać osiągnięte, gdyż około 2,5% Hb występuje jako jej części, które nie łączą się z tlenem. Saturacja jako wynik pomiaru wykonany przez pulsoksymetr przyjmując nawet błąd pulsoksymetru – jest w tym przypadku możliwy. SpO2 i prężność tlenu w gazometrii będzie oczywiście wyglądać zgoła inaczej – czyli zgodnie ze stanem faktycznym. Pulsoksymetria to badanie szybkie, ale niestety nie zawsze dokładne.

      3. „u palaczy można otrzymać wynik fałszywie dodatni (mechanizm podobny jak przy zatruciu CO).” Możesz to rozwinąć? Brzmi ciekawie, szczególnie mechanizm.

      4. Co do lakieru – patrz. pkt 1. Znów chodzi o to, żeby wskazać na możliwy błąd pomiaru, a nie przeprowadzać szczegółową analizę.

      Dziękuję za komentarz – miejmy nadzieję, że ratowników, którzy nie chcą być „turbo”, a po prostu coś poczytać – będzie coraz więcej!

      Lubię to

  2. Czy jest miarodajna saturacja pacjenta ktory ma prowadzona tlenoterapie 2L /min dlaczego pielegniarka mierzyla saturacje na tlenie na kardiologi .
    Wydaje mi sie ze powinna odlaczyc pacjenta od tlenu i zmierzyc saturacje na powietrzu atmosferycznym .Mam racje czy nie?

    Lubię to

    1. Nie znam sytuacji. Może wyjściowa SpO2 była już zmierzona, a ponownie przeprowadzano odpowiedź na tlenoterapię? A może pacjent miał zleconą ciągłą tlenoterapię i parametry były oceniane z uwzględnieniem podaży tlenu? Ciężko ocenić.

      Lubię to

  3. Prosze odpowiedziec na pytanie czy przy POCHP jest jakieś ograniczenie podawania tlenu? bo w przeciwnym razie gdy podamy za dużo saturacja może spadać? czyli efekt odwrotny
    Prosze o pomoc i odpowiedź?

    Lubię to

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s